AMUDE.DE - NAVENDA ANDA KURD
www.musesana.de www.amude.de www.kurdishculture.de
fffffff
amude.de
 
 
Helbest
Çîrok
Werger
Ramyarî
Huner
Mûzîk
Rexne
Pirtka Mvana
Archv
Lînk
Erebî
Elmanî
Êdîtor
Webmaster
 

Nkirin/Revised:
21.1.2001


Nivîs 3

 
NIVÎS - Kovara mehane bi zimanê kurdî û erebî
Hejmar 3                          21.01.01-21.02.01



Internt dem ji me didiz e

Clifford Stoll
ji elmanî: Sîrwan Hec Hisên

Internêt - welatê informatiyona

Kovara COMPUTER BILD (CB) ya elmanî bi rexnevanê compûterê yê emêrêkî Clifford Stoll (CS) li ser netîcên encamêm bazirganiya di internêtê de û bikaranîn a compûterê li dibistanan û li ser qezencên ji şebeka informatiyona ya navnetew axvit.


CB: Sala 1995 an we di pirtûka xwe ya bi navê <<Çolistana internêt >> nivîsand ko tu carî bazirganiyeke rastî di internêtê de çê nabe. Îroj, tu çi dibêj e?
CS: Aniha bazirganî di internt de heye, l ez ji xwe dipirsim: Ev tişt kjan problm di afirîne ? Ez karim pirtkek ji cem dikana internt ya şerketa AMAZON.COM bixwazim. L ez karim w pirtk ji dikana li serê qorziyê jî bikirim. Raste ko pirtûka ko ez di rêya internêtê re dikirim erzan tire ( --- li Emêrîka pirtûkên ko di internêtê de tên firotin j pirtûkên dikana erzan tirin --- ), lê çi dib e?
Dikana li ser qorziy li iflas dikev e. Eyn tişt li cem EBAY Xelk karin entka di internt de ji bo kirn firotn pşkşkin - demjimrn kevn, hungulskn kevn. Pir başe! i dib e? Dikana entka ya li ser qorziy t girtin. Di v ry de, dikan tradsiyona wan tn kuştin. Mirov nema tiştek ji dikana dikir e. Tişt jr e ji trrxana (mexzen) li derv bajar tn.
CB: Eva ya şensek e ji bazirganan re ko li chan giş bifroşin.
CS: Raste. Xwediy entka kar e heta Niyozlenda bifroş e. Bes (l) w dikana xwe bigr e, pencer dikan w bn veşartin. Dikanek kmtir li dora me..... Tişt ko ez dixwazim bjim: Em nirxek (PREIS) bilind didin v <<pwendya hizkirn>> (Liebesbeziehung) bi bazirganiya internt. Tknolog tiştek pir baş naiyne b ko nirxa w ji me bixwaze.
CB: Nirxa internêtê Çi qeyseye?
CS: Tişt ko gelek giring li cem min didiz e: dema min. Ez li nemrê dixim, serê xwe derbasî internêtê dikim û sed rûpela dibînim. Lê jiyana min di rêya modemê de winda dibe. Dawî wek ko min li têlêviziyonê temaşe kir. Ew dema han, min kar b bi preka xwe zarokn xwe re derbasbikra.
CB: Tu fêda internêtê ji bîr dike. Mirov kare bo nimûne nemra telefonekê di internêtê de zûtir bibîne ji informatiyonxane ko xetên wê hertim nevalane.
CS: Belê, bes te Çiqas dem derbaskir heta ko te compûtera xwe hazir kir ji bo derbasbûna te di internêtê de? Te Çiqas dem derbaskir heta ko te <<Microsoft Outlook>> yan <<Windows 98>> derbasî compûtera xwe kir? Ev ne deqak û dido ne, ev rojeke kar e. Çi zû wê nemra telefonê bighê te ko windowsa te b xwar? Windabna emaila di internt de ji br nek, yan problmn şebek, problmn firewall (dwar agir).... Her car ko ez programn xwe nbikim, rojek ji jiyana min t xwarin.
CB: Tu êkspertekî compûter e - hezkiryê û girêdayekî compûtêrê ye ko ji dermanê xwen serxweşy awar diki?
CS: Bi hawak rast e. Ger ez bawerya xwe bidim propagenda ez nasbikim ko compter xurt z ne, jiyana me hesan dikin. Me dixin rewşek ko em tiştin n bikin. Ez karim baştir bjim: Compter hd ne, dema min vala windadikin nahlin ko ez tiştek n bi r bikim. Ew min mecbr dikin ko ez dema xwe bi parastina informasyonn di compter de bikim. Li şna w min karb bi zarokn xwe re lstiba.
CB: Ne divê ko zarok ji biçûkaniya xwe de danûstandinê bi compûter bike? Elman dixwazin ko compûter û internêt derbasî hemû dibistanên xwe kin.
CS: Ma danûstandina compûterê zore? Ma naskirina çilo yek dikevi internêtê û lê bigere zehmete? Çi zortire, fêrbûna danûstandinê bi compûter yan fêrbûna zimanek beyanî? Bersiv xwya ye: Yek car ne problêm e ko mirov fêrî zimanekî biyanî bibe heger ji zaroktiya xwe ve dest pê bike. Çiqas zehmet e ko yekî bîst salî dest bi fêrbûna danûstandinê bi compûter ke? Ev gelekî hasan e. Heta fêrbûna bernamekirnê di kalbûnê de ne zehmet e. Lê belê ji sala bîsta de mirov zor kare fêrî zimanê biyanî bibe.
CB: Di bawerya te de, paşeroj i tişt ne baş w bi xwere bne?
CS: Herkes w xaniy internt ko hertişt outomatk l dibe nasdike. Ev tişt nzk tirsn min in. Ez naxwazim ko befirgir min bra ji min re bixwaze. Ew w bra emrk ya jehr bixwaze.... Ez naxwazim ko firna min bi mekna nan re biaxive bike. Ez befirgir bi internt re girday naxwazim. Compter w hem tişt bikin ko ez bi xwe karim bi r bikim, l nikarin wan tiştan bikin ko ez ne xweşik karim bikim. Ez dixwazim ko compter navna min diya zarokn min rast bike zarokn min dilxweş bike. L compter tucar nikare v tişt bike.


CLIFFORD STOLL (49)
Stêrkfizîkvanekî û zanyarê compûterê yê emêrêkî
Yek ji rêvdarê internêtê û rexnevanekî compûter û internêtê ye.
Li bajarê Berkley li herema Kalîforniya dijî.
Dawiya salên 80, navê wî hat naskirin wexta ko rêya 3 Elmanên ko compûter xeradikin (Haker) naskir. Wan Elmana li hemû cîhanê informasyonê eskerî dan hevdû û firotin
Copyright 2000-2001 amude.de and Srwan, All rights reserved.