AMUDE.DE - NAVENDA ANDA KURD
www.musesana.de www.amude.de www.kurdishculture.de
fffffff
amude.de
 
 
Helbest
Çîrok
Werger
Ramyarî
Huner
Mûzîk
Rexne
Pirtka Mvana
Archv
Lînk
Erebî
Elmanî
Êdîtor
Webmaster
 

Nkirin/Revised:
03.05.2001


Nivîs 6

 
NIVÎS - Kovara mehane bi zimanê kurdî û erebî
Hejmar 6                          21.04.01-21.05-01



Weşann rojavay Kurdistan
bi ziman Kurd end neyniyn berav
1966 - 2000

Elî Cefer

- Xeleka yekem -

Bi helkeftina cejna rojnamegeriya kurd, ya ku di /22/ Nsana sal de, mma xwe ya (103) an, şweq dide. Di ser derna yekemn rojnameya kurd, bi nav Kurdistan . Me xwest danasnek zor kurt bi kovar rojnameyn kurd yn roavay Kurdistan; i yn xwer bi ziman kurd, i yn bi ziman kurd zimanek biyan (ereb - Alman ..) weşne diweşin, bikim.

Me baştir dt ku nivsa me, di du xelekan de, were weşandin. Di xeleka yekem de, em kovara rojnameyn ku li welt weşne diweşin, bidin nasn. di xeleka duhem de, yn ku li dervay welt weşne, ta niha jiyana weşana xwe didomnin bi xwendevann xweşewst bidin nasn.

Bel, me pwst nedt ku em li ser herdu kovarn Mr Celadet Bedirxan derdixistin:

Hawar Ronah rawestin, loran (ji ber ku) ev herdu kovar gelek navdarin, ber me, geleka li ser lkoln vekolnn hja di kovar rojnameyn cur bi cue de, weşandine. Herwisa hjaye em bjin; ku w gelek baş ba ger me karba li ser kovarn ku droknivs rojnamevan kurd y navdar Husn Hizn Mokiryan, ewn ku di navna saln bstan ta navna sih de, ji sedsala bstan li Heleb diweşandin (iyay Kurmanc. Dyarbekir. Soran. Botan. Kurdistan) rawestiyana, l zor bidaxwe ev kovarn han roja ro peyda nabin, ji xeyn hin rewşenbrn kurdn roav, kes behsa van kovar rojnameyan nekiriye !?. Ango pirsa ku mirov li vir bike ew e: Gelo rastiya weşandin van kovar rojnameyan iqase?

 

 

Weşann

li welt derne derdiin

KOVAR:

1-    AGAH: Pişt rawestandina herdu kovarn Mr Celadet Bedirxan Hawar Ronah,

yekemn kovar derye. Hejmara pşin di sala 1966 an de, hatiye weşandin. Hejmara daw nozdehan droka derna w bi dest min de, nne. Kovareke serbixwe b. Mele Hesen Kurd ( Hesen Hişyar ) bi tena xwe diweşand. Li ser eniya w weha hatiye: ((Kovareke Siyas, Tarx, Edeb ye. Bi daxuwazek xuser dert)). Li gor xudiy w dibje, ku: ((armanc ji derxistina v kovara nihn, ya ku li ser tpnivs bye; wek diyare ji rewşenbr ve, bi sedema zor stem li Rojhilata Navn; hnkirina xwendin nivsandina bi ziman kurd li Kurdistan, teştek tawanbare, bi qas tawanbariya bazirganiya bi muxedrat, bel j bhtir)). ((Em Kurd ji bo xwe ne, ne dvik Rohilat Roava ne, ber her tişt girnge baweriya me bi me hebe)). Ebada hejmara yekemn (20-40) bye. Rpeln w di navbera (14-34) bn. Gotarn ku tde dihatin weşandin j, hem ji nivsn xudiy w bn. Ten du helbest nameyek ne yn w bne; helbestek ya helbestvan Ehmed Palo bye, ya din ya Hemze Beg b. Name j ya Profsor Qanat Kurdo b, ew ev name di sala 1956 an de, ji Komela Zanist Hevkariya Kurd re şandib.

L wek avbn, gelek kes ji roşenbr hevdemn Hesen Hişyar dibjin; ku ev kovar di nav kurdan de, belav nebye, heger ewqas hejmar j nivisbin, ew hem li ba xwe hştine. Bel pirs ewe: Gelo ji bo i mirovek wek H. Hişyar w evqas hejmar binivse li mal veşre? Ez wer guman dikim, ku ew newrb kovara xwe bi fireh belavkira, ta ku, ew ney girtin. Ta ku mirov v encam bihn dike ji gotina kur w ( Gorgn ) gava dibje: (( Agah di derfeteke rzan zor-zehmet de, derdiket)).

2-    GULISTAN: Yekemn kovar, bi şweyek gişt derye hatiye belavkirin li nav

kurdan de. Hejmara pşin di nsana sala 1968 an de, derye. Ya daw (28) sala 1996 an de, weşiye. Xwe wisa dide nasn: ((Kovarek torevan civakiye)). Di bin serpereştiya Helbestvan gewre Cegerxwn de, derdi, ji rex Partiya Demoqrata Pşver Kurd li Sriy dihat belavkirin. Sala 1997 an tev kovara ( Bihar ) b nema diweşe.

Hjaye em bjin ku kovara Gulistan bi kesayetiya Cegerxwn hem roşenbr nivsevann w dem li dor xwe civandin roleke w ya payebilind di pşxistina anda kurd de heb, bi taybet di hnkirin frbna ziman kurd de.

3-    PŞENG: Rxistina Girdana Marksstn Kurd , kovareke bi nav Pşeng di

bin serpereştiya mamoste Menan Qenter li Efrn (Kurdax), diweşad. Li ser daxwaza me, Dr. Ebdilmecd Şxo (ew bi xwe endamek Girdan b), ev agah dan me: (( Hejmara yekem di sala 1976 an de, derket. Pşeng kovareke rzan, andey, wjey civak b. Ta sala 1982 an, (6) hejmar j derketin, rpeln w derdora (40-50) rpel bn Pişt cidabnn rzan tkel di nav endamn rvebiriya (G. M. K) li ewropa b; sedemn w j, bi du xalan t kurtkirin: 1- Helwesta Girdan ji Sovyet siyaseta w li hundir derve. 2- Helwesta Girdan ji hzn Kurdistana bakur bi taybet ji ( P. K. K. ), ango, Girdan ligel şoreşa n, ji bo serxwebn ye, l na?? Beşek digot er, em ligelin pwste em piştvaniya v baweriya n di rojnam de bikin. beşa din, digot na; ji ber ku, ev rxistina n, partiyeke eprewe nikare şoreşeke pşver bike. ta ku Girdan ne be du

Girdan hejmarn partiyn kurd li rojavay Kurdistan pirtir nebin, hevaln Girdan b şer devavtinn vekir, kar xwe rawestandin, nema Pşeng derket)).

4- RK: Kovara Partiya Sosyalsta Kurd li Sriy b. Di bin serpereştiya nivskar Miherem Hesen (Cankurd) de, diweş. Li gor M. Hesen dibje, ku li ser sng w weha nivisb: (( - Xebat ji bo pkanna Sosyalt li welt. -Xudmixtar (El-dare El- Miheliye) ji bo gel Kurd li Sriy)).

Kovara Rk bi ziman ereb kurd diweş. Beş bi ziman kurd, ten ji bo anda kurd hatib terxandin. Rpeln w derdora (30) rpel, bi ebada (14/20) b. Sernser w M. Hesen ji min re got: ((Kovara me Rk, li gor texmna min (6-7) hejmar ta sala 1979 an, dern.)). L em j texmn dikin, ku kovara Rk pişt sala 1979 an, ji ber sedemn rzan, nehat weşandin.

 

5- GELAWJ: Hejmara yekem di sala 1979 an de, derye. Hejmara daw (27-28) di sala 1996 an de, weşiye. Xwe weha dinasne: ((Govareke rewşebr giştye)). Partiya Demoqrata Kurd li Sriy -El-Part- diweşand belavdikir. end hejmarn pş nav partiy li ser heb, l pre nav ji ser hate hilann. Pir hejmarn w bi ebada (21/29) li ser daktlyo hatine apkirin, l hindikn daw bi ebada (17/25) weşne. Di sala 1979 an de, ew j tevl kovara Bihar b. Ji rdaksiyona w: Mect Haco heb.

L pişt parebna daw ya partiya (El-Part), sala 1999 an , ku (El-Part ), bask bi rveberiya Nezr Mustefa ji nve dest bi weşandina Gelawj kirine, hejmara daw ya derye, ya (31) bye.

 

6- GELAWJ 2: Bel pişt hejmara (10) , kovara Gelawj li gor parebna P. D. K. S.

-El-Part- b du Gelawj. Yek wek me li jor nşan kir ku -El-Part- diweşand. ya din ji hejmar (10-19) Partiya Kar ya Demoqrata Kurd li Sriy, li ser daktlyo diweşand, hng nav partiy bi tpn pşin li ser heb. Ebada w (21/29) b. Rvebir w: Şx Al b. Helbest P. K. pre li tevlbnek b Partiya Yekby, ev partiy j (5) hejmar Gelawj, ji hejmara (20-24) bi kirasek bedew, ango bi apeke ferm xweşik, bi ebada (17/25) derxist, b ku nav partiy li ser were dayn. Li ser eniya w wisa hatib dayn: ((Kovareke and, torevan, serbixwe ye, her s mehan hejmarek dert)). Ev drişim j li ser berg pşin hene: (( - Armacn kovar ev in: A- Frbna xwendin nivsandina bi ziman d. B- Parastina folklora gel me ji wendabn danasna w. C- Hezkirina aşt, dostan merovperest y)). Pre wek t zannem ligel kovara R ya ku bi ziman ereb derdiket, Str (hejmara sw), nav li xwe kirin Pirs.

 

7- STR: Hejmara yekem di ser sala kurd de, Newroza 1983 an de derye. Li ser sng w wiha nivisye: ((Kovara wjey and)). Hejmara daw (25) di sala 1994 an de, derketiye. Her end nav partiy li ser berg w nehatiye, l ji hem roşnbr cemawer kurd ve diyar b, ku Partiya Hevgirtina Gel Kurd li Sriy w diweşne belavdike. Ji rdaksiyona w: Ebdulrezaq Os (RezoAro), Zagros Haco (Bilorvan) heb. Ebada pir hejmarn w (21/29) li ser daktlyo apbne, ji bil end hejmarn daw bi ebada (17/25) derne. Ew j sala 1997 an de, tev kovara Bihar b, nema derket.

Pwste em bidin nşankirin ku bi hejmara (21) , du (Str) derketin. Ya cuda bask kman ya (P. H. G. K.) bi apeke ferm, weşand, pişt w tevl kovara Pirs b, ango hejmareke sw b.

8- XUNAV: Hejmara pş di tebaxa 1986 an de, derye. Hejmara daw (18) di payza 1995 an de, weşiye. Partiya Demoqrata Kurd a Sr ew diweşand. Nav partiy j li ser berg kovar hebye, ango ji nav kovarn kurd yn ku partiyan diweşandin, ten kovara Xunav Roj bi wrek nav partiya xwe ta hejmarn daw nşan kiribn. Li ser daktlyo dihat apkirin. Ebada hem hejmarn w (21/29) b. Ji rdaksiyona w: Bav Narn (Mehmd Dawid), y ku niha li Almanya y dimne, Evndar Xemgn (Mehmd Sebr) heb. Di sala 1997 an de, ew j tevl kerwan kovara Bihar b.

9- GURZEK GUL: Hejmara yekemn ji v kovara serbixwe di adara 1989 an de, derye. Ya daw (15) di bihara sala 1992 an de, derye. Wisa li ser eniya w hatib: ((Kovara folklor andey)). Pişt w nema derket. Hejmara pşin Kon Reş bi tena xwe derxist. L paşdem Ebdilbaq Huseyn j wek rdaksiyon tev b. Fotokop dihat apkirin. Ebada hem hejmarn w (12/17) bye.

10- TOREVAN: Zor mixabin min bixwe, tu hejmar ji v kovar nedtine, ten me p bihstiye. Ev kovar di bin serpereştiya Dilbixwn Dara de, dihat weşandin. Herdu nivskar; Jan Dost Hekm Sefkan j alkariya w dikirin. Li gor agahiyn me ji sernser w girtine: (( Ku hejmara pşin di sala 1989 an de, derketiye. hejmara daw ya shem, bi bergek rengn di sala 1990 de, weşiye. Torevan kovareke torey, gişt serbixwe b )). L ez wer guman dikim, ku hejmarene hindik ji Torevan dihat weşandin, phtir di nav algirn P. K. K. de, dihat belavkirin.

 

11- ZANN: Hejmara yekem di trmeha sala 1991 de, ji (60) rpel pk hatiye. Xudiy w

Ebdilbaq Huseyn weha kovara xwe daye nasn: (( - Zann, kovareke serbixwe azaye, i berhemn ku tde belavdibin, ramann nivskara ne. - Zann her du mehan carek dert. Zann, berhemn hem torevan xwendevanan hembz dike.)). Hejmara daw (12) di havna 1997 an de, ji (128) rpelan derye. Li ser eniya hejmarn pşin wiha nivisye: ((Kovara torevan andey)), li ser end hejmarn paşin wiha hatiye: ((Kovara tore anda kurd)). Nav herdu berpirsyarn w: E. Huseyn F. eleb, navnşan, ligel telefona w j aşkere di rpela pşin de, li hejmarn daw hatiye. Zann Kovareke serbixwe b. end hejmarn pşn nivskar E. Huseyn bi tena xwe diweşand, pre Ferhad eleb j tevl berpirsyariya w b. Ebada hem hejmarn w (14/20) bye, bi apeke ferm diweş. E. Huseyn roja ro li Nerwic dimne.

 

12- ROJ: Ehmed Silman Ic Qado Şrn, hejmara yekemn di ile ya sala 1991 de, bi nav (Roja) derxistin. L ji hejmara duwem de, bi nav (Roj) hate weşandin. Li ser eniya hejmara pşin weha hatiye nivisn: ((Raman, torevan and)). Li gor nivskar Qado Şrn, ji min re got: (( Ku di sazkirina w de, divyab kovareke serbixwe be, l pişt hejmara pşin der nav Partiya Sosyalta Kurd li Sriy li ser hatib nivisn, min xwe ji rdaksiyona w vekşand)). Hejmara (12-13) di sala 20000 de, derye. Roj bi ebada (14 /20) t weşandin.

13- ASO: Hejmara pş di sala 1992 an de, derket. weha li rpela pşin hatiye nivisn: (( -

Kovareke demsal serbixwe ye. - Bendewariy bi dahnan afrandinn rewşenbrn Kurd dike)). Hejmara (8-9) ya daw bne. Aso bi apa ferm dert, ji al form derxistina huner ve kovara her bedew sipeh ye, ji nav kovarn roavay Kurdistan. Car-caran hin rpeln hundir j rengn tn weşandin. Rdaksiyona w ta hejmara (4) s kes bn: Siyamend brahm, Ebdilhefz Ebdilselam Dar. Derxistina huner j ji rex hunermend Reşd Hiso ve b. L ji hejmara (5) şnve, Siyamend brahm bi tena xwe serkşa w dike. Ebada w (17/25) ye.

 

14- PIRS: Hejmara yekem di Newroza sala 1993 an de, derye. Li ser sng w wiha hatiye nivsn: ((Kovareke rewşenbr serbixweye)). Ebada w (17/25), di apxaney de apdibe. Hejmara (19) an, di zivistana 2000 de, derket pşber xwedevanan. Hj berdewame. Partiya Yekt ya Demoqrat a Kurd li Sriy - YEKT- w diweşne belavdike. Hin nivsevanin serbixwe j di rdaksiyona w de, c girtine. Li gor dtina me, ku Pirs kovara her dagirt dewlemende, di naveroka xwe de. Hjaye em li vir bnin ziman, ku ji nav hem kovarn bi ziman kurd, yn ku li welt diweşin, ten kovara Pirs , sala kurd, ligel sala Zayin bikar tne. pirs hj jiyana xwe ya weşan dom dike. Ji rdaksiyona w: Berzo, Rizo, Pr Rustem Dilawer Zeng hene. Ta ku li welt bn; Dr. Ebdilmect Şxo. Heyder Omer, Tengezar Marn, Azad Ehmed (Bav Şihn) Kamran Bkes j di rdaksiyona w de c digirtin.

 

15- BIHAR: Hejmara pş di sala 1994 an de, derye. Hejmara daw (7) an, di bihara 1999 an de, weşiye. li gor agahiyn bi dest me de, rawestiye. Li ser sing w weha hatiye nivisn: ((Kovara rewşenbr folkloriye)). Ebada w (17/25) ye. Bi apeke ferm dert. Di bin avdr rveberiya Hevbendiya Demoqrata Kurd li Sriy, ya ku ji şeş partiyn Kurd pk t (Partiya Demoqrata Kurd li Sriy -El-Part-, Partiya Demoqrata Kurd a Sr, Partiya Hevgirtina Gel Kurd li Sriy, Partiya Demoqrata Pşver Kurd li Sriy, Partiya ep Kurd li Sriy Partiya Yekt ya Demoqrata Kurd li Sriy - YEKT-) t weşandin belavkirin.

Dema partiyn Hevbendiy, (ji xeyn P. Y. D. S), kovarn xwe dan rawestan (Gelawj, Str, Xunav Gulistan), ji dvl wan kovara Bihar weşandin: (( Me kovarn xwe dan rawestan ji bo du sedemn sereke; ya pşin: ji bo em karibin kovareke dewlemend xurt biweşnin. ya duwem, ji ber ku xwendevann hem van kovaran her yekin.)). L zor mixabin eva b (7) sal ten (7) hejmar weşandine, ango sal hejmarek. Tişt her xemgn ewe, ku li gor agahiyn gihane me, ku Bihar hatiye rawestan, ji bil ku bi naverkek qels şaşiyn ap, derdi. Lewra mirov digh w encam ku, rastiya rawestandina van kovaran ew b; ku xudiyn wan nema karbn berdewam bikin di weşandina wan de.

 

16- ROJDA: i heyf min bi xwe tu hejmar ji v kovar nedtine, l li gor agahiyn me wergirtine, ku kovareke torey ye, hejmara yekem ji v kovar di bihara sala 1998 an de, derketiye. Hejmara daw (13) di gulan hizrana sala 2000 de, weşiye. Kovareke ji rex algirn P. K. K yn roava ve tte weşandin. Ebada w (14/20).

 

ROJNAME:

1- NEWROZ: Yekemn rojname xwer bi ziman kurd, li roavay Kurdistan derdie. Hejmara pşin di meha nsan gulana sala 1995 an de, weşiye. Hejmara daw (34) di berile sala 2000 de, derye. Rojnameyek siyas-andiye, her du mehan carek dert. Ji nav weşann kurd, ten Newroz wek dern, karbar xwe bi rk pk dimeşne, sozn xwe bi xwendevann xwe re ta roja ro bicih aniye. Wney herd tkoşern kurd: Dr. Nredn Zaza Osman Sebr li ser eniya w hatiye. Ta hejmara (9) , deng parzgeha Heleb ya P. Y. D. K. S b. Bel ji hejmara (10) pve bye: (( Ji weşann Partiya Yekt ya Demoqrat a Kurd li Sriy - YEKT-)). Ev silogan li ser eniya w hene:

Xebat ji bo:

- Zordar ji ser gel Kurd li Sriy rabe.

- Azadiya demoqrat rzgirtina mafn mirovan.

- Mafn gel Kurd yn netew di arewa yektiya welt de.

Sernser w ta hejmara (12) an, rojnamevan Dr. Ebdilmect Şxo b. Piştre ligor pşniyaza w, Dr. Kamran Hac Ebdo (K. Bkes), sernseriya w dike ta hejmara (29).

Bi v boney em pwste dibnin ku, were diyarkirin, wek keda Dr. E. M. Şxo di derxistina amadekirina rojnamevann Newroz , de, berz bilind de, ew bi nav Dr. Dilşad Sind, di Newroz de, nivsn xwe belavkirine. Herwisa ez dixwazim ji brnekim, ku nama doktoriya w j, (sala 1988 an), li ser weşann kurd ye.

Rojnama Newroz bi (4) rpelan destpkir, l pre giha (12) rpelan, carna j bi (16) rpela dert. Fotokop apdibe. Ebada w (21/29) ye. Ji rdaksiyona w: Ap Osnebir, Snor Yekta (Şx Al), Dr. Rozad El, Reşoy Pr hene.

4-    HV: Hejmara pşn ji va rojnameya xwendekaran di sala 1994 an de, hatiye weşandin.

Rojnameyeke serbixwe b. Bi ziman ereb kurd diweş, l giraniya xwe bi ziman ereb b, Koşeya kurd pirtir bo frbn hnbna ziman mak b. Xwe wek; deng xwendekarn kurd di zanngeha Şam Heleb dida xuya kirin. Hejmara daw (7) di sala 1995 an de weş nema diweşe. Rvebir w Behzad smal b. Ji (4) rpelan dest pkir ta giha (16) rpelan. Ebada hejmarn pş (21/29) bye, wek fotokop dihat apkirin, l duw daw bi ebada ( 29/60) bi apeke ferm derket.

Rojnameya Hv bi rast cih balkşiy b, hvne bilind t de, hebn, l bel zor bidaxwe alkariya w nehat kirin. Her partiyek xwest w di bin basikn xwe ke, ligel hinde problmn sernser w, weha beravt kirin.

 

3- XWENDEVAN: Hejmara pş (0-1) di sala 1997 an de, weşiye. Xwe wek deng xwendekarn kurd di zanngeha Heleb Şam dida nşan. Her du mehan carek derdiket. Ji weşann Partiya Yekt ya Demoqrat a Kurd li Sriy - YEKT- b. Hejmara daw (7) di sala 1999 an de, hatiye weşandin, pre rawestiya.

 

4- DELAV: Hejmara yekem, ji 16 rpelan pk hatiye, di sala 1995 an de, weşiye. Hejmara duwem ya daw di sala 1996 an der hat rawestan. Li ser sng w wiha hatiye: Rojnameyeke torey, andey serbixwe ye. Ji rex hevaln Partiya Yekt ya Demoqrat Kurd li Sriy - YEKT- yn herma Serkaniy Dirbasiy ve dihat weşandin. Ebada w (21/29), bi apeke ferm dihat weşandin.

 

5- REWŞENBR: Hejmara yekem di sala 1995 an de, weşiye. Hejmara dawn (6) di sala 1998 an derye. Her iqas nav tu rxistina li ser eniya w nne, l di rastiya xwe de, ji rex Partiya Demoqrata Pşver Kurd li Sriy, bask Ezz dawid ve, dihat weşandin belavkirin.

 

6- DENG: Hejmara yekem di lna sala 1995 an de, derye. Ya daw (28) di sala 1999 an de dery. Di sazkirina w de, ku rojnameyeke mehaneye; siyas andiye. Partiya Hevgirtina Gel Kurd li Sriy w diweşne belavdike.

Deng bi ar rpelan destpkir, ta giha heşt rpelan. Ebada w w (21/29) ye. Fotokop t apkirin. L zor mixabin ewj rawestiye, sedemn rawestandina w di dest mede nne.

 

7- SIBA: Hejmara pşin ji va rojnameya xwendekaran, ji 12 rpelan pkt, di ser sala kurd (adar) 2612 an de, weşiye, b ku sala zayin li ser were dayn, (2612K. / 2000 Z). Weha li ser sng w hatiye: ((Rojnameyeke xwendekar serbixweye)). Hejmara arem ya sala 2000 , di beriley de, derketiye pşber xwendekaran, ji (20) rpelan pkt, hj berdewame.

Siba, bi ziman ereb kurd, wek fotokop tte weşandin. Ebada w (21/29), l i heyf pir rpeln w bi ziman ereb ne. Heriqas j hatiye ku: Rojnameyeke xwendekar serbixweye, l di rastiya xwe de, xwendekarn zanngeha parzgeha Heleb Şam ya Partiya Yekt ya Demoqrata Kurd li Sriy w diweşnin.

 

Pişt ku me, kovar rojnameyn kurdn roavay Kurdistan bi kurt rzkirin, em dixwazim v gav zanibin kmasiyn w ine? L bel ber me, pispor rojnamevaniy Ebdilmect Şxo di lkolna xwe; ya ku di kovara Pirs hej 14 an, sal 1998an de, tiliya xwe daniye ser wan ev bersiv bi end xaln jrn daye. Em j ligel nirixandina w ne, b dudil ji we re rdixin:

1- Hem kovarn me wjey ne. 2- Piraniya kovarn wjey j rpeln xwe ji helbestan tij dikin. 3- Gotarn rexney li ser rok, helbest, lkoln gotaran, di weşann me de, pir kmin. 4- Kmbna gotarn rexney nerxey, pşber pşxistina wje nivsarn me de, ji alozn mezine. 5- Wjeya chan di kovarn me de zor kmin, ewj bi xwe dibe sedemek ji derengpşxistina wja me bi gişt, bi taybet li Sriy. 6- Tev ku hin kovaran navn rewşebr j li xwe kirine, l dsan, ew ji arewa wja kurd dernakevin. 7- Ta niha tu kovar taybet li ser droka gel me yn din tunene, ev yeka j dihle ku xwendevann rewşenbr vegerin pirtkn bi ziman biyaniyan bjin anda drok bi ziman me tuneye. 8- Ta roja ro kovarek nemaze, li ser jina kurd rola w, di pşvebirina civaka me de nne, bi tunebna w, em refn jinan ji kerwan mran bidrdixin nv gel xwe ji xebata niştiman dilsardikin. 9- Ji ber ku nivskar rojnamevann me bi ziman kurd pir hindikin, lewra j, piraniyn wan neardibin di gelek waran de binivsinin, bi v yek j, pir caran ziyan digne berhemn wan. 10- Pwendiyn hem rdeksiyonn me bi nivskarn xwe re, ne cih pesn ne, imk ew bersivn nivskarn xwe, ne bi erkirina ser berhemn wan ne j, bi ne pejirandina wan didin. 11- Weşann me bi ziman kurd di nav gel de, zor zor km tn xwendin ev rdawa j nedihle weşan ziman me pşkeve. Ev di derbara kovarn bi ziman kurd de, l wek me gotib, du rojnamn me j hene, Newroz Deng, tev herdu nemaze Newroz pir gotarn neyeksane li ser kşa kurd, rewşenbr diweşnin, l kmasiya herdu rojnaman, tunebna gotarn siyas li ser rzaniya chan, şirovekirina siyaset helwestn biyan beramber pirsgirkin ron ye.

Ji kerema Dr. E. Şxo ez j dixwazim xalek dtir li yn w fazle bikim, ew j, ev e: Kovarn ku li gor rbaza ol pirsgirka dinirxnin (i slam be, i zid be) di nav kovarn kurd de, nnin, wek awa kovara Nbihar li Tirkiy, kovara Laleş li başr Kurditan, herweha Roj kovara anda zidiya, ku Bingeha zidiya li dervey welat derdixe. Loran pir, ger em nebjin tev kovarn me li gor rbaza eptiy ne. Li gor dtina me, hebna kovarn wisa, bax weşana kurd dewlemend rengn dike.

Wek t zann j, ku, rjma sr nkara zepkirina beş roavay Kurdistan dike, lewre hebna gel Kurd napejrne, yek ji encama v yek hem kovar rojnameyn kurd bi şweyek nihn (diz) tn apkirin, bi dest tn belavkirin. Herwisa zorbey zor nivskar nsern kurd bi navn lexem (nerast) nivs pirtkn xwe diweşnin.

Li dawiya v xelek, eger me hin kovar, rojname jibrkiribin. Em pşda lborn ji xud kovar rojnameyan lava dikin. Herwisa eger em li ser hin kovar, rojname bi şweyek fireh nerawestbin, bel, me li gor avkaniyn ku bi dest me da hene, me nivisye. Ez hvdar im, ku pnsn alak, di v derbar de, lkolnn xwe raber zanistiya rojnamegeriy anda kurd bikin, valahiyn lkolnn apemeniy tij bikin.

Sibata / 2001




Copyright 2000-2001 amude.de and Srwan, All rights reserved.